Ligaturen (Ligatures)

uit de cursus II - InDesign - Tekstopmaak

Ligaturen (Ligatures)
Geef een waardering

Hallo vreemdeling,

wat leuk dat je onze site bezoekt. Bekijk gerust een paar video's en als het je bevalt kun je altijd abonnee worden.

Automatisch afspelen
Volgende video: Niet afbreken (No Break)

Geef een reactie of stel een vraag

Geef een reactie

Registreer als je wilt reageren.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

II - InDesign - Tekstopmaak

perm_identity Jildou Oost | video_library 47 video's | query_builder 2:48:35

 Tekstopmaak

InDesign biedt diverse manieren en technieken voor het opmaken van tekens en alinea’s. Als basis zul je toch eerst alle soorten opmaak, die je aan tekens en alinea’s kunt verbinden, moeten leren kennen.

Opmaakmogelijkheden voor tekst en alinea’s

Zorg dat de vormgeving van teksten in je publicatie precies wordt zoals jij dat wilt. InDesign is hèt programma voor tekstopmaak. Dit zie je terug in de grote hoeveelheid aan opties en instellingen voor opmaak van tekst die het programma kent. In deze onlinecursus krijg je uitgebreid uitleg over opmaakkenmerken als uitlijning, ligaturen, af- & aanspatiëring, verschuiven van basislijn etcetera. Maar ook algemene instellingen voor tekst als afbrekingen en taalinstellingen komen aan bod.

Leer alle mogelijkheden kennen voor teken- en alinea-opmaak en geef jezelf hiermee een goede basis om al deze mogelijkheden later toe te kunnen passen in geautomatiseerde tekstopmaak.

Bovendien wordt er in deze videoserie aandacht besteed aan het importeren van teksten, automatische tekstdoorloop en de diverse opties die je voor een tesktkader kunt instellen. Kortom: een must voor iedereen die teksten op wil gaan maken.

 

In het uitrolmenu van het venster Character, Teken,

en ook in het uitrolmenu van het Controlpanel, als je tekst geselecteerd hebt,

kom je de optie'Ligaturen, Ligatures tegen.

Deze optie is door InDesign standaard geactiveerd.

Dus zodra InDesign een situatie tegenkomt waarin ligaturen kunnen worden toegepast,

dan zal InDesign dat doen.

De vraag is: wat is een ligatuur? Deze tekst hier heeft er een aantal.

En ik weet zeker dat je er al honderden, duizenden, of zo niet nog meer bent tegengekomen,

want ze staan in vrijwel alle goed vormgegeven langere teksten.

In deze tekst kun je een ligatuur zien in de fi van specifiek.

Of, zoals de fl in flexibel,

of de ft hier in heeft.

Een ligatuur is een versmolten letterpaar.

Ligaturen zoals je die in deze InDesignfunctie tegenkomt,

vinden hun oorsprong in in de loden letters.

Een overhangende letter, zoals de f bijvoorbeeld,

kan tegen bepaalde letters niet voldoende aansluiten.

Er zou teveel ruimte tussen zitten om een mooi en goed woordbeeld te kunnen creëren.

Bovendien: bij het inklemmen van dergelijk zetsel raakten de letters makkelijk beschadigd.

Om dit te voorkomen werd in dit soort gevallen een ligatuur gebruikt.

Zoals hier dus fi, fl en ft.

Ik wissel even naar m’n tweede documenten, daar heb ik nog een aantal voorbeelden staan.

Ik neem als voorbeeld de ft.

Ik typ het woord behoefte in het eerste kader.

InDesign maakt meteen een ligatuur van de ft.

Zouden dit nu twee losse loden letters zijn geweest,

dan kan de t pas beginnen na het blokje waar de f op zit.

Ik plaats de cursor tussen de twee letters en ik verhoog de spatiëring.

Dit zou de krapste manier zijn geweest om deze letters naast elkaar te zetten.

Ik klik even schoon.

Je ziet nu duidelijk dat er meer lucht tussen de f en de t zit dan tussen de andere letterparen.

Niet heel fraai, dit verstoort het woordbeeld.

Afijn. Deze ligaturen zul je tegenkomen in de uitgebreidere OpenType lettertypes.

Het zijn extra ontworpen karakters in deze lettertypes.

Zoals je al zag, waar mogelijk zal InDesign deze ligaturen toepassen zodra de optie 'Ligaturen' geactiveerd staat.

Staat deze optie niet geactiveerd dan gebruikt InDesign losse letters.

Ik selecteer een paar ligaturen in het middelste kader,

en kies via het uitrolmenu om de optie Ligatures, Ligaturen uit te zetten.

Het zijn nu losse letters geworden.

Bij de f en de b zorgen de spatiëringsregels er voor dat deze tekens nog tegen elkaar aan staan,

maar tussen de f en de f zie je duidelijk een opening.

In de meeste gevallen zul je waarschijnlijk gebruik willen maken...

van deze ligaturen omdat ze de leesbaarheid van je tekst ten goede komen.

En, maar dat is mijn persoonlijke mening: het zijn fantastische vormen om naar te kijken.

Er zijn ook gevallen denkbaar waar je geen ligaturen zult willen gebruiken.

Bijvoorbeeld je maakt een flyer ter promotie van de website www.fiscaalrecht.nl.

Ik typ de tekst hier in het kader.

Wat je wilt, is dat mensen deze URL goed kunnen lezen en kunnen overnemen om in te voeren in de browser.

Dan is een ligatuur niet handig.

Als je mensen bewust naar ligaturen laat kijken, denken ze: “Wat is dat voor teken?” Selecteer dan het woord en zet de optie uit via het uitrolmenu van het Control Panel of Venster Character, en de letters zijn los.

Selecteer dan het woord en deactiveer de optie uit via het uitrolmenu van het Venster Character, of vanuit het Regelpaneel.

De f en de i worden losgekoppeld,

en zijn nu te lezen als afzonderlijke letters.

Het gebruik van deze ligaturen stoort niet in spellingscontrole en dergelijke.

InDesign weet wel degelijk dat er op de achtergrond meerdere karakters aan ten grondslag liggen.

Ik klik in het middelste kader achter de ffi.

Ik kan met mijn pijltjestoets de cursor gewoon door de letters heen bewegen.

Het is één ligatuur, maar drie posities voor de cursor.

Je kunt de letters los van elkaar weghalen,

je kunt ze als letter an sich selecteren,

en ook als je er tussenin staat en je typt een spatie dan raakt InDesign niet in de war.

Ook als ligaturen voorziet van een reeksspatiëring,

ik zal dat hier met de ffj doen,

dan past InDesign de tekst moeiteloos aan,

als de waarde zo hoog wordt dat een ligatuur niet meer kan.

Bij zijn het losse letters geworden.

Zet ik de reeksspatiëring weer terug op , dan wordt het weer een een ligatuur.